หลายคนสับสนระหว่าง WiMAX กับ Wi-Fi ทั้งคู่มีตัวย่อตัวอักษรแรกเหมือนกันคือ Wi และใช้มาตรฐาน IEEE บนสถาปัตยกรรม “802.” เหมือนกัน มีความเกี่ยวข้องกับการเชื่อมต่อเครือข่ายและอินเตอร์เน็ตเหมือนกัน อย่างไรก็ตามมาตรฐานทั้งสองมีจุดประสงค์ในการใช้งานที่ต่างกัน ขึ้นอยู่กับปัจจัยและความต้องการในการใช้งาน.

WiMAX เป็นคลื่นสัญญาณที่ได้รับสัมปทานในการเชื่อมต่อแบบ point-to-point กับผู้ให้บริการอินเตอร์เน็ต ISP ไปยังลูกค้า end user โดยใช้มาตรฐาน 802.16 กับการเชื่อมต่อจากอุปกรณืแบบพกพา เช่นโทรศัพท์ไร้สาย
Wi-Fi เป็นคลื่นที่ไม่ได้รับสัมปทานในการเชื่อมต่อเครือข่าย นั้นหมายความว่า มีแค่สัญญาณครอบคลุม กับรหัสผ่านก็สามารถเข้าใช้งานได้แล้ว
WiMAX และ Wi-Fi มีการกำหนดความต้องการในการใช้บริการ Quality of Service (QoS) โดย WiMAX จะใช้กลไกในการเชื่อมต่อระหว่างสถานีฐานกับอุปกรณืของผู้ใช้ โดยในแต่ละการเชื่อมต่อจะมีการกำหนดค่าอัลกอรึทึ่ม ส่วน Wi-Fi ใช้ QoS ในการกำหนดค่าการเชื่อมต่อ Ethernet กำหนดการไหลของแพ็คเก็จข้อมูล เช่นการใช้งานโทรศัพท์ผ่านอินเตอร์เน็ต VoIP ผ่านเว็บเบราเซอร์

คลื่นความถี่ในการให้บริการจะมีมาตรฐาน 2.3GHZ, 2.5GHz และ 3.5MHz แต่สำหรับในประเทศไทย ขั้นแรกทาง กทช ได้อนุมัติและทดสอบการให้บริการภายใต้คลื่นความถี่ 2.3GHz และ 2.4GHz ส่วน 2.5GHz ขึ้นไปยังมีสัญญาณรบกวนอยู่ ซึ่งอยู่ในขั้นตอนการพัฒนาต่อไป สำหรับรัศมีในการให้บริการจะอยู่ที่ 50 กิโลเมตรโดยประมาณ

เอาเป็นว่า ใครที่ใช้ Wi-Fi อยู่ หลายๆ คนคงจะหาเสาเพื่อช่วยเพิ่มรัศมีในการรับสัญญาณ Wireless เพื่อรู้ถึงขีดความสามารถที่มีความสามารถในการส่งสัญญาณแค่ 30 เมตร จะดีแค่ไหนหากว่า WiMAX ตอบสนองในการใช้งานที่ครอบคลุมกว่า และกว้างไกลกว่า (50 กิโลเมตร) ไม่ต้องเดินเข้าร้านกาแฟหรืออยู่ในห้างที่จำกัดบริเวณ ก็สามารถใช้งานได้ทุกที่ที่มีสัญญาณ WiMAX ครอบคลุม

คุณสมบัติมาตรฐาน IEEE 802.16

• รัศมีการกระจายสัญญาณ – 30 ไมล์ (50 กิโลเมตร) จากสถานีฐาน
• ความเร็วในการโอนถ่ายข้อมูล – 70 เม็กกะบิตต่อวินาที (ปกติเราใช้ Wi-Fi กันแค่ 1 – 2 เม็กกะบิตต่อวินาทีเท่านั้นเอง)
• ไม่จำเป็นต้องใช้ Line-of-sight ระหว่างผู้ใช้กับสถานีฐาน
• ย่านความถี่ 2 ถึง 11 GHz และ 10 ถึง 66 GHz (คลื่นที่ได้รับสัมปทานและไม่ได้รับสัมปทาน)
• กำหนดค่าได้ทั้ง MAC และ PHY รวมไปถึงสนับสนุน PHY-layer

ข้อมูลจาก i3.in.th

ความล้ำหน้าของเทคโนโลยี บรอดแบนด์ แบบไร้สาย นับวันยิ่งมีการพัฒนาและนำมาใช้งานอย่างกว้างขวางในทุกวงการก็ว่าได้ ซึ่งในทุกๆ งานจะต้องมี เทคโนโลยีไร้สาย มาเกี่ยวข้องแทบทั้งสิ้น
บรอดแบนด์ คือ ระบบการสื่อสารที่มีความเร็วสูง รับปริมาณการสื่อสารได้มากมายหลาย ๆ ช่องสัญญาณ ซึ่งปัจจุบันระบบบรอดแบนด์ ในประเทศไทยได้เข้ามาสู่ผู้ใช้งานตามบ้านแล้วด้วยบริการอินเตอร์เน็ตความเร็วสูง ADSL ซึ่งทำให้ความเร็วในการใช้บริการอินเตอร์เน็ต เร็วกว่าโมเด็มความเร็ว 56 กิโลบิทต่อวินาที ถึงกว่า 10 เท่าโดยมีความเร็วสูงมากกว่า 2.0 เมกะบิทต่อวินาที
แต่ในบางครั้งในทางธุรกิจโทรคมนาคม คำว่าบรอดแบนด์ ก็อาจหมายถึง ระดับความเร็วที่มากกว่าหรือเท่ากับ 256  กิโลบิทต่อวินาที จึงถือว่าระดับความเร็ว 256 กิโลบิทต่อวินาที เป็นระดับความเร็วขั้นต่ำสุดของ บรอดแบนด์ นั่นเอง
มาตรฐานของเทคโนโลยีบรอดแบนด์แบบไร้สาย ในแต่ละแบบถูกสร้างขึ้นโดยคำนึงถึงการตลาดเป็นหลัก  เช่นเทคโนโลยีไร้สายอย่างไวไฟฮอตสปอต ที่ได้รับความนิยมอย่างมากในการให้บริการอินเทอร์เน็ตไร้สายตามสถานที่ต่างๆ ในปัจจุบันนี้ก็ได้มีเทคโนโลยีด้านไร้สายที่ได้ถูกพัฒนามาเพื่อการบริการอินเทอร์เน็ตไร้สายความเร็วสูง ที่มีพื้นที่ครอบคลุมกว้างมาก ซึ่งเป็นที่รู้จักกันภายใต้ชื่อ WiMAX
ความเป็นมาของ WiMAX (Worldwide Interoperability for Microwave Access) นั้นเกิดจากการรวมตัวกันในปี 2544  ของบริษัทชั้นนำอย่าง Nokia, Agilent, Intracom, Huges Network, Fujitsu Microelectronics, Alvairon และอีกหลายบริษัท โดยมีจุดมุ่งหมายให้เกิดมาตรฐานสากล และทำงานร่วมกันได้  ซึ่งหมายถึงผู้ใช้บริการสามารถเลือกซื้ออุปกรณ์เครื่องรับไร้สายความเร็วสูงตามมาตรฐาน WiMAX ของยี่ห้อใดๆก็ได้  แล้วสามารถนำมาใช้ร่วมกับอุปกรณ์เครื่องส่งของบริษัทอื่นๆได้  โดยเน้นไปที่การใช้งานในระดับที่กว้างขึ้นกว่าเทคโนโลยีไวไฟฮอตสปอต ซึ่งจะทำงานในย่านคลื่นระหว่าง 2.5 ถึง 66 กิกะเฮร์ซ สามารถให้บริการบรอดแบนด์ในราคาที่คุ้มค่าสำหรับบ้านเรือน ในรัศมีห่างออกไป 30 ไมล์ (48 กิโลเมตร) และสามารถส่งข้อมูลได้ราว 70 เมกะบิตต่อวินาที
WiMAX ได้รับการอนุมัติให้เป็นมาตรฐานระดับนานาชาติ โดยสถาบันวิศวกรรมไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ (Institute of  Electrical and Electronics Engineers (IEEE)) และมีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า IEEE 802.16 มีการแตกเวอร์ชั่นย่อยออกมามากมาย ซึ่งการแบ่งมาตรฐานแบบนี้ ทำให้เชื่อได้ว่า มีความเป็นไปได้สูงที่ IEEE 802.16 จะประสบความสำเร็จ เมื่อเทียบกับเทคโนโลยีอื่น ๆ
โดยปกติแล้วมาตรฐาน 802.16a ประกอบด้วยสถานีฐานซึ่งติดตั้งบนอาคาร หรือตึกสูงซึ่งสามารถติดต่อกับจุดต่างๆตั้งแต่จุดเดียว ไปจนถึงหลายๆจุดด้วยระยะทางสูงสุดถึง 30 ไมล์ รัศมีของแต่ละเซลโดยปกติคือ 4-6 ไมล์ ส่วนเพิ่มเติมก็คือ 802.16a สนับสนุนแนวคิดของเทคโนโลยีในการส่งข้อมูลจากเซลไซด์ไปยังสวิตซ์ แบบไร้สาย (wireless backhaul technology) เพื่อติดต่อกับไวไฟฮอตสปอต (IEEE 802.11) ซึ่งก็คือระบบเครือข่ายท้องถิ่นแบบไร้สาย
WiMAX   กำลังจะเป็นเทคโนโลยีไร้สายความเร็วสูงที่ได้รับความนิยมสูงสุดในอนาคตเนื่องจากได้รับการสนับสนุนอย่างดีจากบริษัทชั้นนำของโลกและกลุ่มอุตสาหกรรมอย่างเช่น Intel ที่ประกาศอย่างชัดเจนว่าจะให้การสนับสนุนการใช้งาน WiMAx อย่างเต็มที่
โดยอินเทลได้เริ่มผลิตซิลิคอนเพื่อใช้ในเทคโนโลยี WiMAX ขณะเดียวกันอินเทลก็มีแผนที่จะบรรจุเทคโนโลยี WiMAX เข้าไว้เป็นส่วนหนึ่งของชิปเซ็ตในคอมพิวเตอร์ส่วนบุคคลสำหรับปี 2006 ด้วย  หมายความว่าในปี 2006  มากกว่า 80% ของคอมพิวเตอร์ส่วนบุคคลทั่วโลกจะซัพพอร์ต WiMAX โดยปัจจุบันผู้ให้บริการโทรคมนาคมในประเทศอังกฤษ สเปน เม็กซิโก บราซิล ฮ่องกง และอินเดียเริ่มทดลองใช้ WiMAX แล้ว
เทคโนโลยี WiMAX จะเป็นหนึ่งในเทคโนโลยีหลัก  ซึ่งเข้ามาช่วยขยายเครือข่ายสู่พื้นที่ห่างไกลที่ ADSL และ Cable เข้าไม่ถึง  ทำให้ไม่ต้องสิ้นเปลืองงบประมาณในการขุดถนน เพื่อวางสายเคเบิลไยแก้ว WiMAX มีคุณสมบัติพิเศษสำหรับผู้ที่ต้องเดินทาง ซึ่งจะทำให้ผู้ใช้ยังสามารถสื่อสารได้ตลอดเวลา แม้ว่าเดินทางทำงานออกจากบ้านของตัวเองแล้วก็ตาม
ดังนั้นเทคโนโลยีการสื่อสารบรอดแบนด์ไร้สาย WiMAX กลายเป็นทางเลือกใหม่ที่ลงทุนต่ำกว่าเทคโนโลยีอื่น และเป็นเทคโนโลยีซึ่งสามารถนำมาประยุกต์ใช้ในการให้บริการได้หลากหลายไม่ว่าจะเป็นส่วนขยายของบริการฮอตสปอทหรือการบริการบรอดแบนด์ความเร็วสูงไปยังจุดซึ่งโครงข่ายใยแก้วนำแสงที่ไม่ได้ครอบคลุมถึง ตลอดจนเป็นส่วนขยายไปยังผู้ใช้ปลายทางหรือที่เรียกว่า last miles ของเทคโนโลยีแบบมีสายอื่นๆ

ขอขอบคุณ ดร. เศรษฐพงค์  มะลิสุวรรณ สำหรับบทความครับ